सांगली ः सोयाबीन (Soybean), मका खपली पिकांच्या, अर्थात साइड मार्केटवर दरात मंदी आली आहे. त्याचा परिणाम हळदीच्या दरावर (Turmeric Rate) झाला आहे. त्यामुळे हळदीच्या दरात प्रतिक्विंटलला ५०० ते १००० रुपयांनी दरात घट झाली आहे. सध्या देशात ४५ लाख पोती (एक पोते ५० किलोचे) शिल्लक (Turmeric Stock) आहेत. हळदीच्या दरात फारशी तेजी होण्याची शक्यता नसल्याचा अंदाज हळद उद्योगातील (Turmeric Industry) जाणकारांनी व्यक्त केला आहे.

गतवर्षी देशात हळदीचे क्षेत्र २ लाख ४४ हेक्टर इतके होते. देशात हळदीचे सरासरी ८० लाख पोत्यांचे उत्पादन होते. दोन वर्षांपूर्वी गतवर्षी देशात हळदीच्या लागवडीत वाढ झाली होती. त्यामुळे देशात हळदीचे उत्पादन ८० लाख पोती होतील, असा अंदाज व्यापाऱ्यांनी व्यक्त केला होता.

परंतु हा अंदाज काही प्रमाणात चुकीचा ठरला असल्याचे चित्र आहे. त्याचे कारण म्हणजे मराठवाड्यात अपेक्षेपेक्षा हळदच्या क्षेत्रात वाढ झाली. यंदाच्या हळदीच्या हंगामापासून हळदीच्या दरात ५०० ते ८०० रुपयांनी तेजी होती. वास्तविक पाहता, मार्च ते मे हा तीन या तीन महिन्यांत प्रामुख्याने हळद विक्रीचा कालावधी असतो. या दरम्यान, हळदीचे दर चांगले होते. जून महिन्यात देखील हळदीचे दर टिकून होते.

दरम्यान, बाजारात सोयाबीन, मका, खपली यासह अन्य धान्यांच्या दरात मंदी आली. त्याचा परिणाम हळदीच्या दरावर झाला. त्यामुळे जुलै महिन्यापासून हळदीच्या दरात घसरण सुरू झाली. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी हळद विक्री थांबवली आहे. ज्या व्यापाऱ्यांनी शेतकऱ्यांची हळद खरेदी केली आहे. ती हळद देखील विक्री न करण्याचा निर्णय व्यापाऱ्यांनी घेतला असल्याचे काही व्यापाऱ्यांनी सांगितले आहे.

देशात सध्य स्थितीला ४५ लाख पोती शिल्लक आहेत. देशात दररोज चार ते पाच लाख पोती हळदीची विक्री होत असली, तरी बाजारात हळदीचा फारसा उठाव नसल्याचे दिसते आहे.

ऑक्टोबर महिन्यापासून, अर्थात दिवाळी झाल्यानंतर हळदीच्या विक्रीत वाढ होईल, असा अंदाज व्यापाऱ्यांनी व्यक्त केला आहे. ऑक्टोबर ते जानेवारी या चार महिन्यांत २० ते २५ लाख पोत्यांची विक्री होण्याची शक्यता आहे. अर्थात, यंदाच्या हंगामातील सुमारे २० ते २५ लाख पोती हळद शिल्लक राहतील. परंतु या दरम्यान हळदीच्या दरात तेजी-मंदी होण्याची शक्यताही नसल्याचे व्यापाऱ्यांनी सांगितले.

देशात गेल्या तीन वर्षांपासून हळदीच्या क्षेत्रात वाढ होत आहे. परिणामी, उत्पादनही वाढत आहे. या साऱ्याचा परिणाम हळद आवक आणि दरावर होत आहे. त्यामुळे दराचे अंदाज काहीअंशी चुकीचे ठरत आहेत.

देशात यंदाच्या हंगामातील हळदीचे २ लाख ७५ हजार हेक्टर इतके आहे. परंतु गेल्या काही दिवसांपूर्वी काही भागांत अतिपाऊस झाला, तर काही भागांत कमी पाऊस झाला आहे. त्यामुळे कोणत्या भागात हळद पिकाचे नुकसान झाले आहे, कोणत्या भागात पीक चांगले आहे, याचा अंदाज आत्ता लावणे कठीण आहे. डिसेंबर-जानेवारीच्या दरम्यान देशातील देशातील हळदीचे क्षेत्र आणि पिकाची परिस्थिती समोर येईल. त्याचवेळी उत्पादन घटेल की वाढेल याचा अंदाज लावणे शक्य आहे.