Sugar Production : ऊस उत्पादकतावाढीचे मोठे आव्हान महाराष्ट्रातील शेतकरी आणि साखर कारखान्यांपुढे उभे आहे. बारामती येथील अॅग्रिकल्चरल डेव्हलपमेंट ट्रस्टने जागतिक संस्थांच्या सहयोगाने विकसित केलेल्या कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआय) आधारित काटेकोर शेती तंत्रज्ञानामुळे केवळ उत्पादकताच नव्हे, तर साखर उताऱ्यातही लक्षणीय वाढ करणे शक्य होणार आहे. त्यातून शेतकऱ्यांबरोबरच कारखानदारांचाही फायदा होणार आहे.

या तंत्रज्ञानाच्या प्रात्यक्षिक क्षेत्राची पाहणी करण्यासाठी तसेच प्रकल्पाची माहिती देण्यासाठी राज्यातील सर्व सहकारी व खासगी साखर कारखान्यांच्या ऊस विकास विभागाच्या अधिकाऱ्यांना निमंत्रित करण्यात येत आहे. राज्यात सरासरी एकरी ऊस उत्पादकता केवळ ३६.६ टन, तर खोडवा उसाची उत्पादकता २७.२१ टन आहे. त्यामुळे ऊस शेती परवडणारी राहिलेली नाही.

या समस्येवर मात करण्यासाठी बारामतीतील अॅग्रिकल्चरल डेव्हलपमेंट ट्रस्टने मायक्रोसॉफ्ट, ऑक्स्फर्ड विद्यापीठ व अॅग्री पायलट एआय या जागतिक संस्थांच्या सहयोगाने कृत्रिम बुद्धिमत्ता आधारित काटेकोर शेती तंत्रज्ञान विकसित केले आहे.

उत्पादकता वाढ, उत्पादन खर्चात बचत व साखर उत्ताऱ्यात वाढ करणे त्यामुळे शक्य होणार आहे. या तंत्रज्ञानाची यशस्वी अंमलबजावणी केलेले प्रक्षेत्र संस्थेच्या शिवारात संबंधितांना पाहण्यासाठी उपलब्ध आहे. पहिल्या टप्प्यात ऊस उत्पादनवाढीचे प्रात्यक्षिक निवडक ५०० शेतकऱ्यांच्या शेतावर येत्या आडसाली हंगामात घेतले जाणार आहे. त्यासाठी शेतकरी निवडीची प्रक्रिया सुरू झाली आहे, असे ट्रस्टने काढलेल्या निवेदनात म्हटले आहे.

साखर कारखान्यांच्या ऊस विकास विभागांसाठीही हे तंत्रज्ञान खुले केले जाणार आहे. त्यासाठी एप्रिलच्या पहिल्या आठवड्यात कृत्रिम बुद्धिमत्ता आधारित ऊस प्रक्षेत्राची शिवारफेरी, चर्चा आणि तज्ज्ञांकडून शंकानिरसन सत्र असा एक दिवसाचा निःशुल्क उपक्रम बारामतीत राबविला जाणार आहे.

इच्छुक कारखान्यांच्या ऊस विकास विभागांनी ३० मार्चपर्यंत आपला सहभाग नोंदविणे आवश्यक आहे. नोंदणी करणाऱ्यांनाच या उपक्रमात सहभागी होता येईल. नोंदणीसाठी संपर्क - ९३०९२४५६४६.