mastisis disease symptoms
कासदाह बाधित जनावरांना पशुवैद्यकाच्या सह्याने वेळोवेळी योग्य ते उपचार करून घ्यावेत. हे उपचार किमान तीन ते पाच दिवसांसाठी करणे आवश्यक आहे. हा आजार संसर्गजन्य असल्यामुळे बाधित जनावरांना उपचार होईपर्यंत वेगळे ठेवावे. अशा जनावरांचे दूध नष्ट करावे. गाई, म्हशींचे दूध काढण्याअगोदर करण्यात येणारी स्वच्छता ही दुधाच्या चांगल्या गुणवत्तेसाठी महत्त्वाची आहे. सर्वांत जास्त संसर्ग हा दूध काढण्याच्या प्रक्रियेदरम्यान स्टाफायालोकोकस ऑरियस आणि स्त्रेप्टोकोकास अगॅलॅक्शिया या जिवाणूंमुळे होतो. दूध काढणाऱ्याचे अस्वच्छ हात, कास कोरडी करण्यासाठी वापरले जाणारे कापड आणि दूध काढण्यासाठी वापरात येणाऱ्या मिल्किंग यंत्राचे सडाकरिता वापरले जाणारे कप यामुळे संसर्ग होतो. काही वेळा संसर्ग हा दिवसातून दूध काढण्याच्या वेळेतील अंतरामध्ये आढळतो. दूषित गोठा, कास आणि सडाला चाटणे, कासेचा मागच्या पायांसोबत संपर्क येणे, शेपटीचा गोंडा आणि माश्या तसेच कास जास्त वेळ ओली राहिल्यामुळे देखील कासेत जंतुसंसर्ग होण्याचा धोका असतो. म्हणून दूध काढण्याअगोदरची कासेची स्वच्छता महत्त्वाची आहे. कासेला स्वच्छ पाणी आणि जंतुनाशकाच्या साह्याने धुऊन घ्यावे. त्यानंतर योग्यप्रकारे टॉवेलच्या साह्याने कोरडे करावे. कासेला स्वच्छ करण्यासाठी कागदी किंवा कापडी टॉवेलचा वापर करून स्वच्छ आणि कोरडे करून घ्यावे. स्ट्रीप कप वापरून दूध काढण्यागोदर सुरुवातीचे कासेमध्ये उर्वरित दूध काढून घ्यावे. नंतर कास टीट डीपमध्ये ३० सेकंदासाठी बुडविणे आवश्यक आहे. ‘टीट डीप’चा वापर
गाई,म्हशीचे दूध काढतानाचे नियोजन व्यक्तीच्या साह्याने दूध दोहन
कासदाह बाधित जनावरांचे उपचार
संपर्क ः डॉ. गिरीश पंचभाई, ९७३०६३०१२२ (पशू उत्पादन व व्यवस्थापन विभाग, स्नातकोत्तर पशुवैद्यक व पशुविज्ञान संस्था, अकोला)