Vilramgad News : ढवळ्या पवळ्यांना एकत्र करून पुन्हा एकदा शेतावरील खळ्यांमध्ये भातझोडपणीने वेग घेतला आहे. सध्या विक्रमगड तालुक्यातील बहुतेक भातकापणीची कामे आटपत आली असून आता शेतकरी सद्यस्थितीत भातझोडपणीच्या कामांना लागलेला आहे.

आजच्या आधुनिक युगात विविध यंत्रणांचा शेतीक्षेत्रात वापर केला जात असतानाही, विक्रमगड तालुक्यातील ग्रामीण भागात मात्र पारंपरिकता जपून भात झोडपणीची-मळणीची कामे केली जात असल्याचे चित्र पाहावयास मिळत आहे.

विक्रमगडसारख्या ग्रामीण भागात मुख्यत्वे करून वाड्या-वस्त्यांमध्ये आपल्या पूर्वजांपासून चालत आलेली रुढी-परंपरा जपली जात आहे. मळणीची कामे त्याच जुन्या पारंपरिक पद्धतीनेच जुन्या साहित्यानुसार केली जात आहेत.

विक्रमगड तालुक्यातील भातशेती कापणीचा काळ आता संपत आला आहे. सात हजार ८५८ हेक्टर क्षेत्रातील गावागावात तयार भातपीक कापून आपल्या शेतामध्ये असलेल्या खळ्यावर साठविले जाते व त्यानुसार भातपिकाच्या मळणीची कामे सुरू झाली आहेत.

दिवस मावळतीला जाताच शेतावरील खळ्यांमधून हैक... हैक... हुर्र... अशा आरोळ्या परिसरामधून ऐकू येऊ लागल्या आहेत. या मळणीबाबत शेतकरी विजय सांबरे यांनी सांगितले की, भातकापणी, मळणीची कामे ही यंत्रे आली तरी काही भागात ही पारंपरिक पद्धतीनेच केली जातात.

पारंपरिक खळ्यांचा वापर

कापणी केलेल्या भाताच्या पेंढ्या झालेल्या असल्या तरी काही प्रमाणात पेंढींना भात शिल्लक राहतो. शेतावर किंवा घराजवळ यासाठी पारंपरिक खळे राखून ठेवलेले असते. या खळ्याभोवती झोडलेल्या भाताच्या काड्यांचा ढीग (उडवी) चरले जातात. खळ्याच्या मध्यभागी लाकडाचा खांब लावला जातो आणि त्याला जनावरे बांधून मळणी काढली जाते.