Poultry Stress Management: उन्हाळयात कोंबड्यांतील उष्णतेचा ताण कसा कमी करायचा?

उष्ण हवामानामुळे कोंबड्यांमध्ये ताण निर्माण होतो आणि त्याचा परिणाम त्यांच्या उत्पादनावर होतो. उष्णतेमुळे शरीरातील तापमान नियंत्रित न राहिल्यास ताण वाढतो. कोंबड्या गादी सरकवून जमिनीवर पसरून बसतात, पाण्याजवळ राहून थंड होण्याचा प्रयत्न करतात. तापमान ३५°C पेक्षा जास्त झाल्यास शेडमध्ये भरपूर हवा आणि थंड छत गरजेचे असते. यासाठी छतावर सुक्या चाऱ्याचे आच्छादन किंवा पाण्याची फवारणी उपयोगी ठरते. ताण कमी करण्यासाठी औषधी वनस्पती व जीवनसत्त्वांचा आहारात वापर महत्त्वाचा आहे. आवळा, संत्री, लिंबूवर्गीय फळे आणि त्यांची साल यांचा वापर करावा. अश्वगंधा, तुळस, मंजिष्ठा, शतावरी यांचे मिश्रण खाद्यात वापरावे. सकाळी आणि संध्याकाळीच खाद्य द्यावे; दुपारी टाळावे. थंड वेळेत दिलेले खाद्य ताण कमी करते. खाद्यात जीवनसत्त्व ई २५० मिलग्रॅम आणि क ४०० मिलीग्रॅम द्यावे. इलेक्ट्रोलाईटस, डेक्सट्रोज, वनस्पती तेलातून फॅटचा वापरही उपयुक्त ठरतो. योग्य उपाययोजनांनी कोंबड्यांना उष्णतेच्या ताणापासून वाचवता येते.