डाॅ. एस.डी. सानपWeather Update: जून महिन्यात आतापर्यंत राज्यात सरासरीपेक्षा तब्बल ७८ टक्के कमी पाऊस झाला आहे. माॅन्सूनचा प्रवासही राज्यात ८ जूनपासून रखडला आहे. २५ जूननंतर माॅन्सूनच्या वाटचालीसाठी पोषक हवामान राहून १ जुलैपर्यंत संपूर्ण राज्यात माॅन्सून पोहोचण्याची शक्यता आहे. या काळात राज्याच्या काही भागात चांगल्या पावसाचीही शक्यता हवामान विभागाने वर्तविली आहे. .२४ जूनपर्यंत माॅन्सून कमजोर राहणारमाॅन्सूनचा जोर २४ जूनपर्यंत कमजोर राहण्याची शक्यता आहे. या कालावधीत बंगालच्या उपसागरामध्ये पूर्वेकडून आणि ईशान्येकडून तसेच अरबी समुद्रात ईशान्य आणि उत्तरेकडून वाहणाऱ्या वाऱ्यांमध्ये तफावत जाणवण्याची शक्यता आहे. यामुळे विषुववृत्त ओलांडून येणारे वारे सामान्यापेक्षा कमजोर राहण्याचा अंदाज आहे. गुजरात ते ओडिशा दरम्यान उच्च दाबाचा पट्टा निर्माण होण्याचे संकेत आहेत. हिमालयाच्या पश्चिम भागात पश्चिमी चक्रवाताचा प्रभावही जाणवण्याची शक्यता आहे..Monsoon Progress Update: मॉन्सूनच्या प्रगतीला २३ जून दरम्यान होणार पोषक स्थिती; राज्यात उष्णतेचा चटका.उत्तर बिहार ते उत्तर बंगालच्या उपसागरापर्यंत हवेच्या खालच्या थरामध्ये पूर्वेकडील वाऱ्यांच्या प्रभावामुळे द्रोणीय स्थिती तयार होण्याचा अंदाज आहे. आंध्र प्रदेशच्या किनारपट्टीपासून ते म्यानमारपर्यंत पूर्व आणि पश्चिमेकडून परस्पर विरोधी वारे वाहणार आहेत. तसेच पूर्व मध्य बंगालच्या उपसागरात आठवड्याच्या शेवटी चक्राकार वाऱ्याच्या स्थिती तयार होण्याची शक्यता आहे. या सर्व वातावरणीय घडामोडींमुळे माॅन्सूनचा जोर कमीच राहण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे दक्षिण आणि ईशान्य भारताचा काही भाग वगळता देशाच्या इतर भागात पाऊस सरासरीपेक्षा कमीच राहण्याची शक्यता आहे. राज्यातील कोकणात काही भागात जोरदार पावसाची शक्यता आहे..देशात ३८ टक्के कमी पाऊसजून महिन्यात आतापर्यंत देशात सरासरीपेक्षा कमी पाऊस पडला आहे. देशात १८ जूनपर्यंत सरासरीपेक्षा ३८ टक्के कमी पाऊस पडला आहे. गुजरातमध्ये सरासरीपेक्षा ७९ टक्के आणि महाराष्ट्रात ७८ टक्के कमी पाऊस पडला आहे. तसेच छत्तीसगडमध्ये सरासरीपेक्षा ६४ टक्के, झारखंडमध्ये ७० टक्के, मणिपूरमध्ये ६९ आणि मेघालयमध्ये ८६ टक्के कमी पाऊस झाला आहे. .मध्य प्रदेश, कर्नाटक, तेलंगणा, उत्तर प्रदेश, बिहार, ओडिशा तसेच ईशान्य भारतातील राज्यांमध्ये सरासरीपेक्षा कमी पाऊस झाला आहे. तर केरळम, आंध्र प्रदेश, पश्चिम बंगाल, पंजाब, उत्तराखंड, तसेच जम्मू आणि काश्मीर राज्यात सरासरी पाऊस झाला. राजस्थान आणि हरियानात सरासरीपेक्षा अधिक तर लडाखमध्ये सरासरीपेक्षा अति जास्त पाऊस पडला आहे..महाराष्ट्रात ७८ टक्के कमी पाऊसमहाराष्ट्रात जून महिन्यात आतापर्यंत पावसात मोठी तूट आली आहे. राज्यात सरासरीच्या केवळ २२ टक्के पाऊस झाला आहे. तर पावसात ७८ टक्के तूट आली आहे. राज्यात धाराशिव जिल्ह्यात सर्वाधिक सरासरीच्या ६२ टक्के पाऊस झाला, तर ३८ टक्के तूट आहे. तर सांगली जिल्ह्यात ४९ टक्के, सोलापूर जिल्ह्यात ४७ टक्के, लातूर ४१, बीड ५४, चंद्रपूर ५४ आणि नागपूर जिल्ह्यांत सरासरीच्या ५१ टक्के कमी पाऊस पडला आहे. धुळे, नंदूरबार आणि ठाणे जिल्ह्यांत पाऊसच झाला नाही, १०० टक्के तूट दाखवत आहे. तर कोकण, मध्य महाराष्ट्र, मराठवाडा आणि विदर्भातील इतर जिल्ह्यांमध्ये सरासरीपेक्षा ६० ते ९९ टक्के कमी पाऊस झाला आहे..२५ जूननंतर पाऊस वाढण्याची शक्यतादुसऱ्या आठवड्यात म्हणजेच २५ जून ते १ जुलैच्या दरम्यान माॅन्सून सक्रिय होण्यास पोषक हवामान राहू शकते. या आठवड्यात माॅन्सून संपूर्ण महाराष्ट्र व्यापण्याची शक्यता आहे. तसेच ओडिशा, झारखंड, बिहार व्यापून माॅन्सून गुजरात, मध्य प्रदेश आणि उत्तर प्रदेशच्या काही भागात पोहोचण्याची शक्यता आहे. दुसऱ्या आठवड्यात हंगामी कमी दाबाचा पट्टा त्याच्या सरासरीच्या जागेवर राहणार असून, त्याचे पूर्वेकडील टोक थोडे दक्षिणेकडे सरकण्याचे संकेत आहेत. .Monsoon Update 2026: माॅन्सूनचा पाऊस २४ जूननंतरच बरसणार.सोमालिया देशाकडून भारताकडे बाष्प घेऊन येणारे वारे मजबूत होणार आहेत. यामुळे विषुववृत्त ओलांडून अरबी समुद्राकडे येणाऱ्या वाऱ्यांचा प्रवाह वाढणार आहे. मध्य आणि दक्षिण भारतात पश्चिमेकडून वाहणाऱ्या वाऱ्यांचाही प्रभाव वाढेल. हवेच्या खालच्या थरामध्ये पश्चिमेकडून वाहणाऱ्या वाऱ्यांमुळे बिहारपासून उत्तर बंगालच्या उपसागरापर्यंत कमी दाबाचा पट्टा तयार होण्याची शक्यता आहे. मध्य अरबी समुद्रामध्ये हवेच्या वरच्या थरामध्ये चक्राकार वाऱ्याची स्थिती तयार होण्याची शक्यता आहे..अरबी समुद्राच्या चक्राकार वाऱ्यापासून ते पूर्व मध्य बंगालच्या उपसागरापर्यंत पूर्व पश्चिमेकडून वाहणाऱ्या परस्पर विरोधी वाऱ्यांचे जोडक्षेत्र विस्तारणार आहे. दक्षिण भारतात उष्ण कटिबंधीय पूर्वेकडील वारे सक्रिय राहण्याची शक्यता आहे. तिबेट आणि परिसरातील भागामध्ये हवेचा दाब वाढून प्रति चक्रीवादळ तयार होऊन ते पश्चिम आसामकडे सरकेल आणि त्याच्या लगत हवेचा उच्च दाबाचा पट्टा तयार होऊ शकतो. या सर्व वातावरणीय घडामोडींमुळे माॅन्सूनच्या वाटचालीसाठी पोषक हवामान तयार होऊन काही भागात चांगल्या पावसाची शक्यता आहे. .२५ जून ते १ जुलै दरम्यान कोकणच्या किनारी भागात जोरदार पावसाचा अंदाज आहे. तर कर्नाटक आणि केरळमच्या किनारी भागात पावसाचा जोर वाढण्याची शक्यता आहे. तसेच कोकण आणि गोवा, कर्नाटक, रायलसीमा, केरळम आणि तमिळनाडूत सरासरी ते सरासरीपेक्षा जास्त पावसाचा अंदाज आहे. तर देशाच्या इतर भागांत सरासरीपेक्षा कमी पाऊस राहील, असाही अंदाज हवामान विभागाने दिला आहे..‘एल निनो’ सक्रियविषुववृत्तीय प्रशांत महासागरात ‘एल निनो’ सक्रिय झाला आहे. माॅन्सूनच्या हंगामात म्हणजेच जून ते सप्टेंबर या कालावधीत एल निनोची तीव्रता वाढण्याची शक्यता आहे. समुद्राच्या पृष्ठभागावरील तापमानवाढीसाठी वातावरण अनुकूल आहे आणि महासागर-वातावरण प्रणालीमध्ये आता एल निनोशी सुसंगत वैशिष्ट्ये दिसून येत आहेत. ‘माॅन्सून मिशन कपल्ड फोरकास्ट सिस्टिम’च्या अंदाजानुसार माॅन्सून हंगामात एल निनोची स्थिती आणखी तीव्र होण्याची शक्यता आहे. एल निनो स्थिती भारतीय माॅन्सूनसाठी अनुकूल नसते. एल निनोच्या काळात भारतात कमी पावसाची शक्यता जास्त असते..तटस्थ ‘आयओडी’हिंद महासागरात इंडियन ओशन डायपोल, अर्थात आयओडी सध्या तटस्थ अवस्थेत आहे. माॅन्सून मिशन कपल्ड फोरकास्ट सिस्टिमच्या अंदाजानुसार संपूर्ण माॅन्सून हंगामात आयओडी तटस्थ राहण्याची शक्यता आहे. सकारात्मक आयओडी माॅन्सूनच्या पावसासाठी अनुकूल तर नकारात्मक आयओडी प्रतिकूल ठरू शकतो. तटस्थ आयओडी पावसाला अटकाव करत नाही..एमजेओ फायद्याचा?मॅडन-ज्युलियन ऑसिलेशन (एमजेओ) निर्देशांक म्हणजे हिंद महासागरापासून ते प्रशांत महासागरापर्यंत फिरणारा ढगांचा किंवा पावसाचा पट्टा असतो. एमजेओची २, ३, ४ आणि ५ वी फेज देशात आणि राज्यात पावसासाठी पोषक असते..सध्या एमजेओ फेज २ मध्ये असून, त्याची तीव्रता शून्याच्या जवळ आहे. पुढील आठवडाभरात एमजेओ वेगाने फेज २, ३, ४ आणि ५ मधून पुढे सरकण्याची शक्यता आहे. या वेळी त्याची तीव्रताही वाढण्याचा अंदाज आहे. त्यानंतर एमजेओ फेज ६ मध्ये प्रवेश करेल. या वेळी एमजेओची तीव्रता सुमारे १ च्या जवळ पोहोचेल आणि उर्वरित कालावधीत तो याच फेजमध्ये कायम राहण्याची शक्यता आहे, असा अंदाज हवामान विभागाने वर्तविला आहे..ॲग्रोवनचे सदस्य व्हाशॉपिंगसाठी 'सकाळ प्राईम डील्स'च्या भन्नाट ऑफर्स पाहण्यासाठी क्लिक करा.Read the Latest Agriculture News in Marathi & Watch Agriculture videos on Agrowon. Get the Latest Farming Updates on Market Intelligence, Market updates, Bazar Bhav, Animal Care, Weather Updates and Farmer Success Stories in Marathi.ताज्या कृषी घडामोडींसाठी फेसबुक, ट्विटर, इन्स्टाग्राम , टेलिग्रामवर आणि व्हॉट्सॲप आम्हाला फॉलो करा. तसेच, ॲग्रोवनच्या यूट्यूब चॅनेलला आजच सबस्क्राइब करा.
