Fruit Disease Issue: मागील काही वर्षांपासून कमी वेळात अधिक पडणारा पाऊस, हिवाळ्यातील तापमानातील मोठा-चढ-उतार, तर उन्हाळ्यात ४५ अंश सेल्सिअसवर जाणारा पारा यामुळे डाळिंबाचे मृग, आंबिया आणि हस्त हे तिन्ही बहर धोक्यात आले आहेत. सर्वसाधारणपणे राज्यात ३५ टक्के क्षेत्र प्रत्येकी मृग आणि आंबिया, तर उर्वरित ३० टक्के क्षेत्र हस्त बहराखाली असते. या वर्षी मात्र प्रतिकूल हवामान परिस्थितीमुळे मुळातच मृग बहर घेण्याचे प्रमाण पाच टक्क्यांनी घटून ते ३० टक्क्यांवर आले. .त्यात जून सुरुवातीलाच बरसलेला चांगला पाऊस आणि त्यानंतर आता मागील पंधरा दिवसांपासूनच्या झडीने उत्पादनात २५ टक्के घटीचा प्राथमिक अंदाज वर्तविण्यात आला आहे. अतिवृष्टीमळे कसमादे पट्ट्यासह सोलापूर, सांगली, पुणे, अहिल्यानगर या भागांतील डाळिंब मृग बहराची फळगळ झाली, फळ सेटिंग व्यवस्थित झाली नाही, फळांच्या गुणवत्तेवर परिणाम झाला आहे. शिवाय सतत लागून असलेल्या पावसामुळे डाळिंबात तेलकट डाग रोगाचा प्रादुर्भाव वाढला आहे..Pomegranate Farming: डाळिंब उत्पादनात २५ टक्के घटीचा अंदाज.परतीच्या पावसाचा धोका अजून कायम असल्याने डाळिंब उत्पादन घटीचा आकडा अजून वाढण्याची शक्यता आहे. डाळिंबाच्या मृग बहराचे उत्पादन अतिवृष्टीने, तर हस्त आणि आंबिया बहराचे उत्पादन अनेकदा पाणीटंचाईमुळे घटते आहे. नैसर्गिक आपत्तीत नुकसान झाल्यास शासनाकडून आर्थिक मदत फारशी होत नाही. त्याचे कारण म्हणजे डाळिंब हे चांगला पैसा देणारे पीक असल्यामुळे बागायतदार आर्थिकदृष्ट्या समृद्ध आहेत, असाच अजूनही शासनाचा समज कायम आहे..मागील काही वर्षांत प्रतिकूल हवामानाने ३० ते ७० टक्क्यांपर्यंत उत्पादन घटले आहे. त्यातच तेलकट डाग रोगाचा प्रादुर्भाव झाल्यास पूर्ण हंगाम वाया जातो. मर रोग तर अजून घातक असून एकदा का या रोगाची लागण झाली की झाडे वाळून जातात. शेतकऱ्यांना बागा काढून टाकण्यावाचून पर्याय राहत नाही. मागील तीन-चार वर्षांपासून पिन होल बोररने पण शेतकऱ्यांना हैराण करून सोडले आहे..Pomegranate Crop Disease: डाळिंबावरील तेलकट रोग आणि कुजवा रोगाचे प्रभावी व्यवस्थापन .अशावेळी नैसर्गिक आपत्तीत तसेच कीड-रोगांचा प्रादुर्भाव झाल्यास डाळिंब उत्पादकांना देखील आर्थिक मदत झाली पाहिजे. डाळिंबाचे गारपीट आणि उन्हापासून संरक्षणासाठी क्रॉप कव्हरसाठी मदतीची घोषणा झाली. परंतु त्यात पुढे काहीही झाले नाही. सध्या राष्ट्रीय कृषी विकास योजनेअंतर्गत क्रॉप कव्हरला ५० टक्के अनुदान आहे. परंतु हे अनुदान मिळण्यातही अनेक अडचणींचा सामना शेतकऱ्यांना करावा लागतो. डाळिंबाचे नुकसान नैसर्गिक आपत्तीने होवो की कीड-रोगांच्या प्रादुर्भावाने, उत्पादकांना तत्काळ आर्थिक मदत मिळायला हवी..त्याचबरोबर तेलकट डाग आणि मर रोग तसेच पिन होल बोरर या तिन्हींबाबत प्रभावी प्रतिबंधात्मक आणि नियंत्रणात्मक उपाय संशोधन संस्थांनी उत्पादकांना द्यायला हवेत. बदलत्या हवामानानुसार बहर नियोजनातही वेळोवेळी करावयाचे बदल उत्पादकांना सांगावे लागतील. अलीकडे डाळिंबाला देशांतर्गत बाजारात चांगले दर मिळत आहेत. त्यामुळे डाळिंब निर्यात करण्याकडे शेतकऱ्यांचा कल दिसत नाही..परंतु गुजरात, राजस्थान या राज्यांत दर्जेदार डाळिंब उत्पादन आणि त्यांची बाजारातील आवक वाढल्याने त्याचा परिणाम दरावर होत आहे. अशा वेळी निर्यातीत सातत्य ठेवावे लागेल. आपली बहुतांश डाळिंबे बांगलादेशला जातात. आखात आणि युरोपात आपली डाळिंबे मोठ्या प्रमाणात पाठवावी लागतील. त्यासाठी अवशेषमुक्त डाळिंब उत्पादनापासून ते निर्यातीपर्यंतचे मार्गदर्शन आणि सुविधा उत्पादकांना पुरवाव्या लागतील. डाळिंब मूल्यवर्धनाच्या बाबतीतही मागे आहे. अशावेळी डाळिंबापासून विविध प्रक्रियायुक्त पदार्थ करण्याबरोबर सौदर्य प्रसाधने, तसेच औषध निर्मिती उद्योगात याचा वापर वाढवावा लागणार आहे..ॲग्रोवनचे सदस्य व्हाशॉपिंगसाठी 'सकाळ प्राईम डील्स'च्या भन्नाट ऑफर्स पाहण्यासाठी क्लिक करा.Read the Latest Agriculture News in Marathi & Watch Agriculture videos on Agrowon. Get the Latest Farming Updates on Market Intelligence, Market updates, Bazar Bhav, Animal Care, Weather Updates and Farmer Success Stories in Marathi.ताज्या कृषी घडामोडींसाठी फेसबुक, ट्विटर, इन्स्टाग्राम , टेलिग्रामवर आणि व्हॉट्सॲप आम्हाला फॉलो करा. तसेच, ॲग्रोवनच्या यूट्यूब चॅनेलला आजच सबस्क्राइब करा.