Regulation of Agricultural Chemicals: मागील दोन-तीन वर्षांपासून सोयाबीन असो की कापूस - कोणत्याही पिकात तणनाशकांचा वापर केला असता त्याचे अपेक्षित परिणाम दिसून येत नाहीत, हा बहुतांश शेतकऱ्यांचा अनुभव आहे. या वर्षी तर कृषी सेवा केंद्र चालक तणनाशक खरेदी करतानाच शेतकऱ्यांना सांगत आहेत, की तुम्ही तणनाशक घ्या; परंतु त्याच्या वापरानंतर तण कमी झाले नाही तर त्यास आम्ही जबाबदार राहणार नाही, हे पटत असेल तरच तणनाशकाची खरेदी करा. म्हणजे तणनाशक उत्पादक कंपन्या असो की विक्रेते - त्यांची केवढी ही दादागिरी आणि बेजबाबदारपणा म्हणावा लागेल. .त्याहूनही गंभीर बाब म्हणजे सायक्लोसिनॉन या भारतात नोंदणीकृत नसलेल्या तणनाशकाची ऑनलाइन विक्री आणि जाहिरात केल्याप्रकरणी केंद्रीय ग्राहक संरक्षण प्राधिकरणाकडून (सीसीपीए) ॲमेझॉन आणि फ्लिपकार्ट या दोन कंपन्यांना प्रत्येकी दहा लाख रुपये, तर जिओमार्टला पाच लाख रुपयांचा दंड ठोठावण्यात आला आहे. मुळात विक्रीचा प्लॅटफॉर्म कोणताही असो, नोंदणी नसलेले तणनाशक देशात दाखल होतातच कसे?.यात तणनाशक उत्पादक कंपनीसुद्धा तेवढीच गुन्हेगार आहे. मुळात केंद्रीय कीटकनाशक मंडळ आणि नोंदणीकृत समिती यांच्या कृषी रसायन यादीत नोंदणी नसलेले हे अनधिकृत तणनाशक देशात दाखलच कसे झाले. केंद्र सरकारच्या क्वारंटाइन विभागाचे आणि त्यानंतर याची विक्री ज्या ज्या राज्यात झाली तेथील निविष्ठा गुणनियंत्रण विभागाचे हे अपयश आहे. अनधिकृत एचटीबीटीने हा पायंडा पाडला असून हे एकंदरीतच येथील शेती, पर्यावरणासह जैवविविधतेला धोकादायक आहे..Unregistered Pesticide Advertisement: बेकायदेशीर तणनाशकाची भारतात ऑनलाइन विक्री.अलीकडच्या काळात सर्वच पिकांमध्ये तणांचा प्रादुर्भाव वाढत आहे. शिवाय निंदणी करण्यासाठी मजूर मिळत नाहीत. मजुरीचे दरही वाढले आहेत. पीकनिहाय आंतरमशागतीसाठी यंत्रे, अवजारे देखील उपलब्ध नाहीत. त्यामुळे तणनाशके वापरल्याशिवाय शेतकऱ्यांकडे पर्याय नाही. अशा वेळी योग्य गुणवत्तेची, अधिकृत तणनाशके शेतकऱ्यांना मिळतील ही काळजी यंत्रणेला घ्यावी लागेल. काही वर्षांपूर्वी भेसळयुक्त, बनावट कीडनाशकांमुळे महाराष्ट्रात पन्नासहून अधिक शेतकरी-शेतमजुरांचा मृत्यू झाला होता..त्या वेळी शेतीत वापरणाऱ्या रसायनांचा दर्जा राखण्याबाबत सर्वतोपरी प्रयत्न केले जातील, अशी ग्वाही शेतकऱ्यांना देण्यात आली होती. परंतु हे सर्व अल्पकाळासाठी असते. पुन्हा एखादी नवीन दुर्घटना घडेपर्यंत त्याचा सर्वांनाच विसर पडतो. आता अनधिकृत सायक्लोसिनॉनच्या विक्रीचा मुद्दा ‘सीसीपीए’ने ऐरणीवर आणलेलाच आहे तर हे तणनाशक उत्पादक कंपनी तसेच याची विक्री करणाऱ्या सर्व ई-कॉमर्स कंपन्यांवर कडक कायदेशीर कारवाई झाली पाहिजे..Pesticide Management Bill: शेतकऱ्यांची फसवणूक टाळण्यासाठी नवीन कीटकनाशके विधेयक.दररोज कोट्यवधीची उलाढाल करणाऱ्या या कंपन्यांना पाच ते दहा लाख रुपयांच्या दंडाने काहीही फरक पडत नाही. यामध्ये अनेक ग्राहकांची फसवणूक झाली असून, त्यांना त्याची नुकसान भरपाई मिळायला हवी. शिवाय अनधिकृत रसायन विक्री हा गंभीर गुन्हा असल्यामुळे या ई-कॉमर्स कंपन्यांचा परवाना काही काळापुरता तरी रद्द करता येतो का, हेही पाहायला हवे. असे केल्याने या कंपन्या पुन्हा कोणतेही अनधिकृत उत्पादने विक्रीचे धाडस करणार नाहीत..तणांच्या प्रभावी नियंत्रणासाठी शेतकऱ्यांनी सुद्धा केवळ तणनाशकांवर विसंबून राहण्याऐवजी एकात्मिक तण व्यवस्थापन पद्धतीचा अवलंब करायला हवा. ही पद्धती कमी खर्चाची शिवाय अधिक प्रभावी असल्याचे प्रयोगांती सिद्ध झाले आहे. एकात्मिक तण व्यवस्थापनात प्रतिबंधात्मक आणि निवारणात्मक असे दोन उपाय आहेत..प्रतिबंधात्मक उपायांमध्ये तणविरहित बियाण्यांची निवड, जमिनीची योग्य मशागत, कुजलेल्या शेणखताचाच वापर, तण फुलोऱ्यात येण्याआधीच त्याचे उच्चाटन, गाव-शेतात तण निर्मूलनाचे कार्यक्रम सातत्याने राबविणे यांचा समावेश असून, बहुतांश शेतकरी या उपायांकडे दुर्लक्ष करतात. निवारणात्मक उपायांमध्ये भौतिक, मशागतीय, यांत्रिक, जैविक आणि सर्वांत शेवटी रासायनिक अशा पद्धतींचा क्रमवार आणि गरजेनुसार वापर करायला हवा..ॲग्रोवनचे सदस्य व्हाशॉपिंगसाठी 'सकाळ प्राईम डील्स'च्या भन्नाट ऑफर्स पाहण्यासाठी क्लिक करा.Read the Latest Agriculture News in Marathi & Watch Agriculture videos on Agrowon. Get the Latest Farming Updates on Market Intelligence, Market updates, Bazar Bhav, Animal Care, Weather Updates and Farmer Success Stories in Marathi.ताज्या कृषी घडामोडींसाठी फेसबुक, ट्विटर, इन्स्टाग्राम , टेलिग्रामवर आणि व्हॉट्सॲप आम्हाला फॉलो करा. तसेच, ॲग्रोवनच्या यूट्यूब चॅनेलला आजच सबस्क्राइब करा.
