वनशेती व्य़वस्थापन
वनशेती व्य़वस्थापन 
ॲग्रो गाईड

वनशेतीचे नियोजन कसे करावे ?

अखिल भारतीय समन्वित वनशेती संशोधन प्रकल्प, महात्मा फुले कृषी विद्यापीठ, राहुरी.

वनशेतीसाठी मुख्यतः कोरडवाहू अथवा पडीक जमिनीची निवड करावी. यामध्ये माळरान व टेकड्या, शेतरस्त्याचा काठ, मध्यम व उथळ खोलीची जमीन, नाल्याच्या किनाऱ्यांवर वनवृक्षांची लागवड केली जाते. या लागवडीमुळे जमिनीची धूप थांबविण्यास मदत होते. कृषी वनशेतीमुळे एकाच जमिनीच्या तुकड्यापासून पीक उत्पादनाबरोबर वृक्षांपासून चारा, लाकूड असा दुहेरी फायदा मिळतो. डोंगर-उतारावर झाडांची आणि गवतांची लागवड करावयाची असेल, तर सलग समपातळी चरांची आखणी करावी. उपयोगानुसार वनशेतीसाठी वृक्षांची निवड ः

  • हिरवा चारा ः सुबाभूळ, अंजन, शिवण, खैर, आपटा, कांचन, पांगारा, नीम, पळस, शेवरी, हादगा, बाभूळ.
  • जळणासाठी लाकूड ः निलगिरी, बाभूळ, सुरू, पळस, करंज, हादगा, शेवरी.
  • फळझाडे ः आंबा, चिंच, बोर, आवळा, जांभूळ, सीताफळ, पेरू.
  • औद्योगिक उत्पादनाकरिता ः नीम, बाभूळ, तुती, करंज, धावडा, निलगिरी, बांबू, एरंड.
  • लाकडासाठी झाडे ः साग, नीम, बाभूळ, सुरू, काशीद, करंज, शिवण.
  • जैविक इंधनाकरिता ः करंज, वन एरंड, महुआ, जोजोबा, सीमारुबा.
  • विविध जमिनींसाठी उपयुक्त वृक्ष ः

  • हलक्‍या व उथळ जमिनी ः अंजन, सुबाभूळ, सिसू, बाभूळ, शेवरी, कडुलिंब.
  • पाणथळ जमिनी ः गिरिपुष्प, सुरू, भेंडी, करंज, शेवरी, निलगिरी.
  • क्षारयुक्त जमिनी ः वेडी बाभूळ, बाभूळ, कडुलिंब, सिसू, निलगिरी, करंज, खैर.
  • ४) डोंगराळ जमिनी ः निलगिरी, बाभूळ, सुबाभूळ, सौंदड, कडुलिंब.
  • संपर्क ः०२४२६-२४३२५२ अखिल भारतीय समन्वित वनशेती संशोधन प्रकल्प, महात्मा फुले कृषी विद्यापीठ, राहुरी.

    Read the Latest Agriculture News in Marathi & Watch Agriculture videos on Agrowon. Get the Latest Farming Updates on Market Intelligence, Market updates, Bazar Bhav, Animal Care, Weather Updates and Farmer Success Stories in Marathi.

    ताज्या कृषी घडामोडींसाठी फेसबुक, ट्विटर, इन्स्टाग्राम टेलिग्रामवर आणि व्हॉट्सॲप आम्हाला फॉलो करा. तसेच, ॲग्रोवनच्या यूट्यूब चॅनेलला आजच सबस्क्राइब करा.

    Weather Update : कोकणात उन्हाचा चटका ठरणार तापदायक

    Fire In MP Forest : धुमसणाऱ्या उत्तरराखंडमुळे मध्यप्रदेश अलर्ट; थेट कारवाई करण्याचे संकेत

    Uttarakhand Forest Fire : धुमस्ते उत्तराखंड!; नैनितालनंतर गढवालपासून कुमाऊंपर्यंत जंगलात ४० ठिकाणी वणवा

    Dairy Record Keepnig : दुग्धव्यवसायात नोंदी ठेवण्याचे फायदे

    Maharudra Mangnale : निव्वळ कोरडवाहू शेती ही शेती नाहीच! 

    SCROLL FOR NEXT