डॉ. मुकुंद शिंदेकोविडच्या पहिल्या आणि दुसऱ्या लाटेने संपूर्ण जगात हाहाकार माजवला होता. भारतासारख्या प्रचंड लोकसंख्या असलेल्या देशांमध्ये दुसऱ्या लाटेत तर परिस्थिती नियंत्रणाबाहेर चालली होती. लाखो लोक हजारो किलोमीटर रात्रंदिवस पायी चालत शहरातून गावाकडे पलायन करत होती. अनेकांनी उपासमार, थकवा आणि अपघातामुळे प्राण गमावले. लॉकडाउनमुळे लोकांना अन्न, औषधे, रोजगार आणि भविष्याची चिंता वाटू लागली, बेड, ऑक्सिजन आणि औषधांचा तुटवडा झाल्याच्या बातम्यांमुळे घबराट निर्माण झाली. दूरदर्शन, वर्तमानपत्रे आणि सोशल मीडियावर दररोज हजारो रुग्ण आणि मृत्यूच्या बातम्यांमुळे लोकांमध्ये भीती वाढली. कुटुंबातील सदस्यांचे एकमेकांपासून विलगीकरण. महामारी कधी संपेल, पुन्हा सामान्य जीवन कधी सुरू होईल, याबाबत कोणालाही खात्री नव्हती. .परंतु अशा भयानक परिस्थितीमध्ये सुद्धा मानवतेची खूप उदाहरणे पाहायला मिळाली. अनेक स्वयंसेवी संस्था, गुरुद्वार, सामाजिक कार्यकर्ते आणि सामान्य नागरिकांनी मोफत अन्न, ऑक्सिजन, औषधे आणि रुग्णवाहिका सेवा उपलब्ध करून दिल्या. यातीलच एक व्यक्तिमत्त्व म्हणजे राहुरी येथील कृषी अभियांत्रिकी महाविद्यालयाचा माजी विद्यार्थी अविनाश साबरे. अविनाश हा निसर्गोपचाराचा पुरस्कर्ता. १९९८ मध्ये त्याने राहुरी येथे राजीव दीक्षित यांचे भाषण ऐकले आणि तो प्रभावित झाला. .Fresh Cut Vegetables: ताज्या, कापलेल्या भाज्या काळाची गरज.त्याने ठरवले निसर्गोपचाराचा अभ्यास करायचा आणि लोकांना मदत करायची. राजीव दीक्षित यांचे निधन झाल्यानंतर मात्र अविनाशला पोरके झाल्यासारखे वाटायला लागले. परंतु लवकरच दिल्ली स्थित आंतरराष्ट्रीय ख्यातीचे निसर्गोपचार तज्ज्ञ डॉ. विश्वरूप रॉय चौधरी यांच्या रूपात त्याला एक तज्ज्ञ मार्गदर्शक मिळाला. हळूहळू त्यांची एक सक्रिय टीम तयार झाली..कोविडच्या दुसऱ्या लाटेमध्ये खासदार नीलेश लंके यांनी पारनेर तालुक्यात भाळवणी येथे ११०० बेडचे कोविड सेंटर सुरू केले. अविनाश आणि त्याच्या सहकाऱ्यांनी कोविडचे रुग्ण निसर्गोपचाराने बरे करायचे ठरवले. खासदार लंके यांनी त्यांना कोविड सेंटरमध्ये यासाठी एक स्वतंत्र वॉर्ड दिला आणि सुरू झाला एक अत्यंत धाडसी प्रयोग. पहिल्या पंधरा दिवसांतच अविनाश आणि त्याच्या सहकाऱ्यांनी ६० कोविड रुग्ण बरे केले. यामुळे खासदार लंके आणि तेथील स्वयंसेवकांचा निसर्गोपचाराबाबत आत्मविश्वास वाढला आणि जास्त आव्हानात्मक पेशंट निसर्गोपचारासाठी पाठवायचे ठरवले. एचआरसीटी स्कोर २० पेक्षा जास्त आणि ऑक्सिजन पातळी ३५ पर्यंत आलेले पेशंटसुद्धा या निसर्गोपचार गटाने बरे केले..Farmer Producer Company: स्वप्नांची कंपनी, अपूर्ण प्रयोग.अविनाश आमचा विद्यार्थी होता, परंतु हे यश त्याचे एकट्याचे नव्हते. त्याच्या सहकारी गटामध्ये डॉ. विश्वरूप रॉय चौधरी यांच्या मार्गदर्शनाखाली तयार झालेली अनेक तज्ज्ञ मंडळी होती. डॉ. वैष्णवी व डॉ. जितेंद्र वाळुंज, संतोष सरकाळे, डॉ. अमित शिंपी, इंदोरचे प्रतीक जोशी, मुंबईवरून सीमा माणिकोट, लातूरहून डॉ. सुरेश गरड या सर्वांनी अहोरात्र प्रयत्न करून एक हजारांच्या वर कोविड रुग्णांचे निसर्गोपचाराने प्राण वाचवले. संदीप रोहोकले नावाचा तडफदार तरुण स्वयंसेवक या गटाच्या दिमतीला २४ तास उपलब्ध होता. या कामगिरीसाठी खासदार नीलेश लंके तसेच अविनाश व त्यांच्या सहकारी गटाची ‘इंडियन बुक ऑफ वर्ल्ड रेकॉर्ड्स’ मध्ये नोंद होऊन त्यांना नवी दिल्ली येथे ‘कोविड-१९ वॉरियर’ या पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले..अविनाश सांगतो, की सर, त्यावेळी परिस्थिती इतकी भयंकर होती, की रुग्णाचे कुटुंबीय आमच्या कोविड सेंटर पासून एक किलोमीटर अंतरावरच पेशंटला सोडून जायचे. आमच्याकडे पेशंट आल्यानंतर मात्र आम्ही पेशंटचा मास्क काढून त्याला मिठी मारायचो. यामुळे पेशंटचा आत्मविश्वास एकदम वाढायचा..एकीकडे त्याचे स्वतःचे कुटुंबीय त्याच्यापासून दूर पळत आहेत आणि इथे मात्र ही माणसं आपल्याला मिठी मारतात. त्यानंतर सुरू व्हायचे कौन्सिलिंग आणि उपचार पद्धती..घरातील पुरुषाला कोविड झाल्यानंतर त्याच्यापासून दूर जाणारी त्याची पत्नी आणि मुले एकीकडे आणि कोविड रुग्ण निसर्गोपचाराने बरे करण्यासाठी स्वतःचा जीव धोक्यात घालून तीन महिने कोविड रुग्णांसोबत मास्क न वापरता राहणारा अवलिया अविनाश आणि त्याला पाठिंबा देणारी त्याची पत्नी व मुले या सर्वांचे धाडस पाहिल्यानंतर म्हणावे लागेल..‘जो खुद खतरे में रहकर भी, औरों की साँस बचाते रहे, वही असली फ़रिश्ते थे, जो इंसानियत निभाते रहे।’- डॉ. मुकुंद शिंदे९४०३६०५९७९(माजी विभाग प्रमुख, महात्मा फुले कृषी विद्यापीठ राहुरी आणि संचालक, एमआयडीसी कौशल्यविकास केंद्र, नाशिक).ॲग्रोवनचे सदस्य व्हाशॉपिंगसाठी 'सकाळ प्राईम डील्स'च्या भन्नाट ऑफर्स पाहण्यासाठी क्लिक करा.Read the Latest Agriculture News in Marathi & Watch Agriculture videos on Agrowon. Get the Latest Farming Updates on Market Intelligence, Market updates, Bazar Bhav, Animal Care, Weather Updates and Farmer Success Stories in Marathi.ताज्या कृषी घडामोडींसाठी फेसबुक, ट्विटर, इन्स्टाग्राम , टेलिग्रामवर आणि व्हॉट्सॲप आम्हाला फॉलो करा. तसेच, ॲग्रोवनच्या यूट्यूब चॅनेलला आजच सबस्क्राइब करा.