Cotton Farmers Facing Crop Challenges: अत्यल्प पावसामुळे सोयाबीनचे पीक शेतकऱ्यांच्या हातातून गेले असतानाच आता कपाशीच्या पिकावरही संकट गडद होऊ लागले आहे. जूनच्या सुरुवातीला लागवड झालेल्या कपाशीच्या पिकातून काही भागांत कापूस वेचणीला सुरुवात झाली आहे. वाढलेल्या उष्णतामानामुळे कपाशीची बोंडे फुटू लागली आहेत. त्यामुळे यंदा दसऱ्यापूर्वीच अनेक शेतकऱ्यांना सीतादही (वेचणीचा मुहूर्त) करावा लागत आहे. पावसाचा दीर्घ खंड कायम राहिल्यास कपाशीचा हंगामही अपेक्षेपेक्षा लवकर संपण्याची शक्यता आहे..राज्यात यंदा कपाशीची लागवड सरासरी ४२ लाख ४७ हजार हेक्टरच्या तुलनेत ९० टक्के म्हणजे ३८ लाख ४० हजार हेक्टरपर्यंत पोचली आहे. पश्चिम विदर्भात प्रामुख्याने अकोला, वाशीममध्ये यंदा कपाशी लागवडीला शेतकऱ्यांकडून पसंती मिळाली. विशेषतः अकोला जिल्ह्यात सोयाबीनचे क्षेत्र कमी होऊन कपाशीचे क्षेत्र वाढले. मात्र पिकाची वाढ आणि पुढील उत्पादनासाठी आवश्यक असलेला पाऊस वेळेवर न झाल्याने वाढलेल्या क्षेत्रालाच आता पावसाच्या खंडाचा फटका बसत आहे..Cotton Crop Disease: रोगांची लक्षणे ओळखा, वेळीच नियंत्रण करा.अकोला जिल्ह्याचे कपाशीचे सरासरी लागवड क्षेत्र १ लाख २८ हजार हेक्टर आहे. यंदा हे क्षेत्र वाढून एक लाख ६३ हजार ३४४ हेक्टरपर्यंत पोचले आहे. वाशीम जिल्ह्यातही कपाशीच्या क्षेत्रात वाढ झाली आहे. या जिल्ह्यात सरासरी २६ हजार हेक्टर क्षेत्राच्या तुलनेत यंदा ३७ हजार ६८० हेक्टरवर कपाशीची लागवड झाली आहे. बुलडाणा जिल्ह्यात मात्र कपाशीची लागवड सरासरीच्या ६८ टक्केच झाली आहे..या जिल्ह्यात एक लाख ९७ हजार हेक्टरच्या तुलनेत १ लाख ३५ हजार २१४ हेक्टरवर कपाशी लागवड झाली आहे. पश्चिम विदर्भातील अकोला, वाशीम आणि बुलडाणा या तीन जिल्ह्यांत मिळून सुमारे तीन लाख हेक्टर क्षेत्र कपाशीखाली आले आहे. यातील १५ ते २० टक्के क्षेत्र सिंचनाधारित आहे. उर्वरित कपाशीचे क्षेत्र पूर्णपणे पावसावर अवलंबून आहे. त्यामुळे या भागातील पावसाची स्थिती कपाशीच्या उत्पादनासाठी महत्त्वाची ठरत आहे..वाढीवर परिणामया विभागात गेल्या ५० दिवसांपेक्षा अधिक काळ पावसाचा खंड पडला आहे. कपाशीच्या वाढीच्या कालावधीत समाधानकारक पाऊस न झाल्याने पिकाच्या वाढीवर परिणाम झाला आहे. काही ठिकाणी उपलब्ध ओलाव्यावर पिकाची वाढ सुरू असली, तरी पावसाच्या दीर्घ खंडामुळे पिकाला अपेक्षित वाढ मिळालेली नाही. त्याचबरोबर पिकावर कीड-रोग वाढण्याचा परिणामही जाणवू लागला आहे. जूनच्या सुरुवातीला लागवड झालेल्या कपाशीच्या क्षेत्रात आता बोंड फुटून कापूस वेचणीला सुरुवात झाली आहे. सामान्य परिस्थितीत कापूस वेचणीचा कालावधी पुढे असतो. मात्र, यंदा पावसाच्या दीर्घ खंडामुळे पिकाची वाढ आणि पुढील बहरावर परिणाम होण्याची शक्यता आहे. परिणामी, अनेक शेतांमध्ये दिवाळीपूर्वीच कपाशीची उलंगवाडी होण्याची भीती व्यक्त होऊ लागली आहे..Cotton Pest Management: सद्यःस्थितीत कपाशीवर आढळणाऱ्या किडींचे एकात्मिक व्यवस्थापन.परतीच्या पावसाची प्रतीक्षाकपाशीचे बहुतांश क्षेत्र कोरडवाहू असल्याने आगामी काळातील परतीचा पाऊस या पिकासाठी महत्त्वाचा ठरणार आहे. परतीचा समाधानकारक पाऊस झाल्यास पिकाला काही प्रमाणात आधार मिळू शकतो. मात्र पाऊस न झाल्यास सध्याच्या स्थितीत उत्पादनात आणखी घट होण्याची शक्यता आहे..कपाशी पिकावर पावसाअभावी रसशोषण किडीचा प्रादुर्भाव भरमसाट आहे. कपाशीच्या झाडाची उंची कमी आहे. झाडांवर मालधारणा पुरेशी नाही. काही ठिकाणी कपाशीच्या झाडांनी उन्हाचा ताण धरला आहे. कोरडवाहू क्षेत्रातून किती उत्पादन येईल हे आता काहीही सांगता येणे कठीण आहे. ३१ जुलैनंतर आमच्या भागात या दोन महिन्यांत पाच ते सहा मिलिमीटर पाऊस झालेला आहे. सिंचनाची सोय असलेल्या शेतकऱ्यांना आगामी काळात पाणी पातळीची मोठी झळ झेलावी लागणार आहे.गणेश नानोटे, कापूस उत्पादक, निंभारा, जि. अकोला.ॲग्रोवनचे सदस्य व्हाशॉपिंगसाठी 'सकाळ प्राईम डील्स'च्या भन्नाट ऑफर्स पाहण्यासाठी क्लिक करा.Read the Latest Agriculture News in Marathi & Watch Agriculture videos on Agrowon. Get the Latest Farming Updates on Market Intelligence, Market updates, Bazar Bhav, Animal Care, Weather Updates and Farmer Success Stories in Marathi.ताज्या कृषी घडामोडींसाठी फेसबुक, ट्विटर, इन्स्टाग्राम , टेलिग्रामवर आणि व्हॉट्सॲप आम्हाला फॉलो करा. तसेच, ॲग्रोवनच्या यूट्यूब चॅनेलला आजच सबस्क्राइब करा.
