कीव (वृत्तसंस्था) ः युक्रेनियन धान्य वाहून नेणारे पहिले जहाज सोमवारी (ता. १) ओडेसा बंदरातून आंतरराष्ट्रीय स्तरावर मध्यस्थी केलेल्या कराराखाली देशाच्या कृषी निर्यातीला (Agriculture Export) अडथळा दूर करण्यासाठी आणि वाढते जागतिक अन्न संकट (Global Food Crisis) कमी करण्यासाठी मार्गस्थ झाले. सिएरा लिओन ध्वजांकित रझोनी हे मालवाहू जहाज लेबनॉनसाठी २६ हजार टनांपेक्षा जास्त मका (Maize) घेऊन निघाले.

रशियन आक्रमणानंतरचे पहिल्या धान्य जहाजाने बंदर सोडले. युक्रेनचे पायाभूत सुविधा मंत्री ओलेक्झांडर कुब्राकोव्ह यांनी ट्विटरवर जाहीर केले. रशिया आणि युक्रेनने २२ जुलै रोजी इस्तंबूलमध्ये तुर्की आणि संयुक्त राष्ट्रसंघासोबत करार केला. ज्यामुळे युक्रेनला २२ दशलक्ष टन धान्य आणि इतर कृषी उत्पादने निर्यात करण्याचा मार्ग मोकळा झाला. रशियाच्या युक्रेनवरील आक्रमणामुळे पाच महिन्यांहून अधिक काळ काळा समुद्रातील बंदरांमध्ये ही उत्पादने अडकली होती. या सौद्यांमुळे रशियाला धान्य आणि खतांची निर्यात करता येईल.

युक्रेन आणि रशिया हे गहू, बार्ली, कॉर्न आणि सूर्यफूल तेलाचे प्रमुख जागतिक पुरवठादार आहेत, ज्यात सुपीक काळ्या समुद्राचा प्रदेश युरोपची ब्रेडबास्केट म्हणून ओळखला जातो. युद्धामुळे अन्नपदार्थांची वाहतूक रोखून धरल्याने जगभरातील अन्नधान्याच्या किमती वाढल्या आहेत आणि विकसनशील राष्ट्रांमध्ये अन्नसुरक्षा आणि राजकीय अस्थिरता धोक्यात आली आहे. मॉस्कोमध्ये क्रेमलिनचे प्रवक्ते दिमित्री पेस्कोव्ह यांनी जहाजाच्या प्रस्थानाचे अतिशय सकारात्मक म्हणून स्वागत केले आणि ते म्हणाले की, इस्तंबूलमधील चर्चेदरम्यान मान्य केलेल्या यंत्रणेच्या कार्यक्षमतेची चाचणी घेण्यात मदत होईल. करारांतर्गत, युक्रेनियन बंदरांतून बाहेर जाणाऱ्या आणि येणाऱ्या जहाजांची तपासणी केली जाईल. येणाऱ्या जहाजांमध्ये शस्त्रे नाहीत आणि बाहेर जाणाऱ्या जहाजांमध्ये फक्त धान्य, खते किंवा संबंधित खाद्यपदार्थ आहेत, इतर कोणत्याही वस्तू नाहीत.

एप्रिलमध्ये धान्य कराराचा प्रस्ताव देणारे यूएनचे सरचिटणीस अँटोनियो गुटेरेस म्हणाले की, रझोनीमध्ये "कमी पुरवठा असलेल्या दोन वस्तू आहेत: कॉर्न आणि आशा. जगभरातील लाखो लोकांसाठी आशा आहे, जे युक्रेनच्या बंदरांच्या सुरळीत चालवण्यावर अवलंबून आहेत त्यांच्या कुटुंबाचे पोट भरण्यासाठी.

लेबनॉन मुख्यतः युक्रेनमधून गहू आयात करतो परंतु स्वयंपाकाचे तेल तयार करण्यासाठी आणि पशुखाद्य तयार करण्यासाठी त्याचे कॉर्नदेखील खरेदी करतो. कुब्राकोव्ह म्हणाले की, शिपमेंट्स युक्रेनच्या युद्धामुळे उद्ध्वस्त झालेल्या अर्थव्यवस्थेला मदत करेल. बंदरे अनलॉक केल्याने अर्थव्यवस्थेला किमान १ बिलियन डॉलर परकीय चलन महसूल मिळेल आणि कृषी क्षेत्राला पुढील वर्षासाठी योजना करण्याची संधी मिळेल.