Akola News : सोयाबीनच्या पिकावर पिवळा मोझॅक हा विषाणूजन्य रोग आणि खोड- मूळकुज या बुरशीजन्य रोगांचा प्रादुर्भाव झालेला आहे. यामुळे नुकसान झालेल्या क्षेत्राचे पंचनामे करण्याचे लेखी आदेश जिल्हा यंत्रणांना प्राप्त झाले आहेत.

यानुसार पंचनाम्यांचे काम लवकरच सुरु होणार आहे. तर दुसरीकडे सोयाबीन काढणीचा हंगाम वेग घेत असून काही ठिकाणी पीक काढूनही झाले. परिणामी पंचनामे कशाचे होणार हा प्रश्न सुद्धा शेतकरी आता विचारत आहेत.

या खरीप हंगामात पावसात मोठा खंड तसेच सप्टेंबरमध्ये झालेला पाऊस, तापमानात बदल तसेच इतर काही कारणांमुळे सोयाबीन पिकावर पिवळा मोझॅक, मूळ आणि खोडकुज या विषाणुजन्य व बुरशीजन्य रोगांचा प्रादुर्भाव झाला होता. ३ ऑक्टोबरच्या मंत्रिमंडळ बैठकीत याबाबत आदेश देण्यात आले होते.

मंत्रिमंडळाचे निर्देश व कृषी विभागाचा प्रस्तावानुसार जिल्ह्यातील पिवळा मोझॅक, मूळकुज आणि खोडकुज याचा प्रादूर्भाव झालेल्या क्षेत्राचे संयुक्त पंचनामे तातडीने करण्याच्या सूचना संबंधितांना देण्यात आलेल्या आहेत.

वाशीम जिल्ह्यात या रोगांचा प्रादुर्भाव झालेले क्षेत्र हे सुमारे ३६ हजार हेक्टरपेक्षा जास्त आहे. अकोल्यात १८ ते १९ हजार आणि बुलडाणा जिल्हयातही १९ हजार हेक्टरपर्यंत नुकसान असल्याचा प्राथमिक अंदाज जिल्हा यंत्रणांनी कळवलेला आहे.

पंचनामे कशाचे करणार?

सोयाबीन पिकाची काढणी सुरू झाली असून आतापर्यंत ५ ते १० टक्के क्षेत्रावरील सोयाबीन निघाले आहे. दररोज काढणी क्षेत्र वाढत चालले आहे. आता शासनाकडून या कीडरोगांमुळे नुकसान झालेल्या क्षेत्रात पंचनाम्यांचे आदेश दोन दिवसांपूर्वी काढण्यात आले.

जेथे पीक काढणी झाली त्या ठिकाणी यंत्रणा कुठल्या गोष्टीचा पंचनामा करेल हा प्रश्न उपस्थित केला जाऊ लागला आहे. पिवळा मोझॅक, मूळ-खोड किडीमुळे पिकाची उत्पादकता कमालीची खालावली आहे.

हलक्या जमिनीतील उत्पादकता एकरी दोन क्विंटलपासून आहे, तर मध्यम व भारी जमिनीत यंदा ५ ते ८ क्विंटलदरम्यान उतारा मिळतो आहे. दरवर्षी या क्षेत्रात सरासरी ८ ते १० क्विंटलदरम्यान उत्पादन येत होते.