Anuradha Vipat
घरच्या ओल्या कचऱ्यापासून उत्पादित केलेले सेंद्रिय खत हे वनस्पतींसाठी उत्तम पोषणद्रव्य मानले जाते.
उत्तम दर्जाचे खत तयार होण्यासाठी 'ओला कचरा' आणि 'सुका कचरा' यांचे योग्य मिश्रण आवश्यक असते.
भाज्यांचे देठ, फळांची साले,वापरलेली चहाची पत्ती आणि कॉफी पावडर,शिळे अन्न (कमी प्रमाणात) आणि अंड्याची टरफले.
सुकी पाने, झाडांच्या छोट्या वाळलेल्या फांद्या,बारीक केलेले सुके पुठ्ठे किंवा अंड्यांचे ट्रे, नारळाच्या शेंड्या आणि लाकडाचा भुसा.
घरच्या घरी खत बनवण्यासाठी एक मोठी प्लास्टिकची बादली, कुंडी किंवा बाजारात मिळणारा रेडीमेड 'कंपोस्ट बिन' वापरा. या भांड्याच्या तळाशी आणि बाजूने हवा खेळती राहण्यासाठी ३-४ छोटी छिद्रे नक्की पाडा.
भांड्याच्या अगदी तळाशी २ इंच जाडीचा सुक्या पानांचा किंवा नारळाच्या शेंड्यांचा थर द्या. यामुळे भांड्यात हवा खेळती राहते आणि अतिरिक्त पाणी खाली वाहून जाण्यास मदत होते.
आता बादलीत १ भाग ओला कचरा टाका आणि त्यावर लगेच २ भाग सुका कचरा (सुकी पाने किंवा पुठ्ठ्याचे तुकडे) टाका. कचऱ्याचे तुकडे जितके लहान असतील, तितके खत लवकर तयार होते.