Swarali Pawar
कपाशीची जुनी पाने लालसर किंवा जांभळट दिसत असतील तर त्याकडे दुर्लक्ष करू नका. लाल्या दिसला म्हणून लगेच खत देण्याऐवजी त्याचे नेमके कारण ओळखा.
लाल्याची सुरुवात जुन्या, खालच्या पानांपासून होते आणि पाने पिवळसर पडतात. नंतर पानांचा रंग तांबूस, लालसर किंवा जांभळट होऊन पाने गळू शकतात.
नत्र कमी असल्यास जुनी पाने फिकट हिरवी आणि पिवळी पडतात. तीव्र कमतरतेत लालसरपणा दिसू शकतो, त्यामुळे माती परीक्षणानुसारच नत्र द्या.
पालाश कमी असल्यास पानांच्या कडा पिवळ्या, नंतर तपकिरी किंवा लालसर होतात. माती परीक्षणानुसार पालाश द्या किंवा गरज असल्यास १ ते २ टक्के पोटॅशियम नायट्रेटची फवारणी करा.
मॅग्नेशियम कमी असल्यास जुन्या पानांच्या शिरांमधील भाग पिवळा पडतो आणि पुढे लालसर होतो. गरजेनुसार ८ ते १२ किलो मॅग्नेशियम सल्फेट प्रति एकर जमिनीतून देता येते.
जमिनीत ओलावा कमी असल्यास पालाश आणि मॅग्नेशियमचे शोषण कमी होते. त्यामुळे जमिनीतील ओलावा टिकवून योग्य पाणी व्यवस्थापन करा.
तुडतुडे, मावा आणि पांढरी माशी यांच्यामुळेही कपाशीची पाने लाल होऊ शकतात. लालसरपणा दिसताच पानांवर आणि कोवळ्या भागावर किडींची तपासणी करा.
डीएपी, मॅग्नेशियम सल्फेट, पोटॅशियम नायट्रेट आणि सूक्ष्म अन्नद्रव्ये एकत्र फवारू नका. प्रथम कारण ओळखा आणि त्यानुसारच आवश्यक खत किंवा कीड नियंत्रणाचा उपाय करा.