Swarali Pawar
पावसाळ्यापूर्वी घटसर्प आणि फऱ्या प्रतिबंधक लस द्यावी. ब्रुसेल्लोसीस लस फक्त ४ ते १२ वर्षांच्या माद्यांना द्यावी.
म्हशींचे स्नायू बळकट असल्याने दोहनानंतर सडाची रंध्रे पटकन बंद होतात. यामुळे म्हशींमध्ये कासेचे आजार कमी प्रमाणात दिसतात.
पान्हा चोरी होत असल्यास ऑक्सीटोसीन इंजेक्शन टाळा. त्याऐवजी वनस्पतीजन्य नैसर्गिक उपायांचा वापर करा.
शेण तपासून पचन कार्य व्यवस्थित आहे का हे ओळखता येते. योग्य पचन झाल्यासच आर्थिक फायदा अधिक मिळतो.
गर्भपात, दुग्धज्वर, किटोसीस यांसारख्या आजारांसाठी वेळेवर उपाय करावेत. प्रसूतीपूर्वी व नंतर पशुवैद्यकाचा सल्ला घेणे अत्यावश्यक आहे.
पायाच्या जखमा, लंगडणे व खुरातील समस्या दूध उत्पादन कमी करतात. खुरे वेळोवेळी कापून योग्य उपचार करावेत.
डोळे, कान, शरीर आणि गोठ्याची स्वच्छता नियमित ठेवावी. दर सहा महिन्यांनी आरोग्य तपासणी करून योग्य प्रतिबंधक उपाय करावेत.
नियमित लसीकरण, आहार व्यवस्थापन आणि स्वच्छतेमुळे म्हशी निरोगी राहतात. योग्य काळजी घेतल्यास दूध उत्पादन वाढते आणि नफा अधिक मिळतो.